Tym razem zaprezentowany zostanie temat „Bohaterowie historii najnowszej – filmowe portrety”. Spotkanie odbędzie się 10 marca 2009 r. o godzinie 16.00 w sali konferencyjnej warszawskiego Oddziału IPN przy ul. Chłodnej 51 (28p). Seminarium jest trzecią edycją wykładów dla nauczycieli historii, języka polskiego, wiedzy o społeczeństwie, studentów kierunków humanistycznych oraz uczniów wybierających tematy związane z filmem i historią najnowszą do ustnej prezentacji maturalnej z języka polskiego. W cyklicznych, comiesięcznych spotkaniach (październik 2008 – marzec 2009),  przedstawiana jest peerelowską rzeczywistość poprzez: materiały archiwalne Polskiej Kroniki Filmowej; filmy dokumentalne, które zrealizowali wybitni twórcy polskiej szkoły dokumentu, np. Jerzy Bossak, Andrzej Munk, Jerzy Hoffman, Krzysztof Kieślowski, Kazimierz Karabasz, Marceli Łoziński czy Andrzej Trzos-Rastawiecki; filmy fabularne – oprócz arcydzieł polskiego kina, pokazane zostaną także fragmenty filmów o jednoznacznie propagandowym zabarwieniu. Każdy wykład uzupełniają pokazy multimedialne.

Temat najbliższego spotkania:
Filmy fabularne zrealizowane w latach 1944–1989 wbrew pozorom niechętnie podejmowały próby filmowego przedstawienia bohaterów historii najnowszej. W zdecydowanej większości przypadków prawda historyczna znajdowała się na drugim planie, chodziło przede wszystkim o polityczną wykładnię. Trzeba podkreślić, że o wiele częściej portrety ludzi, którzy w jakiś sposób zapisali się w polskiej historii ostatnich kilkudziesięciu lat, przedstawiało kino dokumentalne, w którym było łatwiej ukazać oficjalne sytuacje i życiorysy.

W przypadku wykładu o bohaterach historii najnowszej, historii PRL-u, trzeba zatem sięgnąć również do filmów zrealizowanych po 1989 r. Pojawiło się bardzo wiele filmów dokumentalnych, opartych na nieznanych dotąd materiałach archiwalnych, które przypominały bohaterów nieobecnych do tej pory w oficjalnej pamięci, bądź też odkłamywały istniejący w PRL pozytywny lub negatywny wizerunek konkretnych postaci. Do prawdziwych postaci nawiązuje też kilka nakręconych po 1989 r. filmów fabularnych oraz spektakli Teatru TV.

Pokazane zostaną fragmenty następujących filmów: Żołnierz zwycięstwa (1953), reż. Wanda Jakubowska; Bolesław Bierut nie żyje (1956), real. Władysław Norbert; Był taki czas (1977), reż. Marian Duszyński; Z dalekiego kraju (1981), reż. Krzysztof Zanussi; Usłyszcie mój krzyk (1991), reż. Maciej Drygas; Życiorys do protokółu. Rzecz o generale Leopoldzie Okulickim (1992), real. Włodzimierz Jusiewicz; Gry uliczne (1996), reż. Krzysztof Krauze; Ja, robotnik budowlany (2001), reż. Maria Zmarz-Koczanowicz; Metryka Goździka (2002), reż. Joanna Tryniszewska-Obłoj, Joanna Pieciukiewicz, Śmierć rotmistrza Pileckiego (2006, Teatr TV), reż. Ryszard Bugajski.

Podczas spotkanie wysłychać będzie można wykładu prof. dr hab. Piotra Zwierzchowskiego, autora m.in. monografii: Zapomniani bohaterowie. O bohaterach filmowych polskiego socrealizmu, Warszawa 2000; Pęknięty monolit. Konteksty polskiego kina socrealistycznego, Bydgoszcz 2005; redaktor naczelny „Bloku. Międzynarodowego Pisma Poświęconego Kulturze Stalinowskiej i Poststalinowskiej”.

Szczegółowe informacje i terminy spotkań będą ukazywać się na stronie internetowej IPN pod hasłem „zapowiedzi”.

lg