Stereotypy i uprzedzenia powstające w okresie szkoły podstawowej, w latach następnych utrwalają się, dlatego zajęcia na temat tolerancji trzeba prowadzić już wśród najmłodszych uczniów - uważają twórcy materiałów dla szkół w całej Europie na temat historii Żydów i antysemityzmu.
Materiały zaprezentowano w czwartek (5 marca) podczas konferencji w Centralnym Ośrodku Doskonalenia Nauczycieli w Warszawie. Wszystkie przygotowane zostały przez Biuro Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (ODIHR) oraz Dom Anny Frank w Amsterdamie.

„Antysemityzm to nie jest problem jednego kraju lub grupy społecznej. To nie jest problem Żydów, choć ich on dotyka. To problem wszystkich krajów w Europie" - powiedział podczas prezentacji dyrektor ODIHR Janez Lenarcic. „Gdy rośnie poziom antysemityzmu, brak tolerancji zaczyna dotykać również inne mniejszości" - zaznaczył.

Pełnomocnik premiera do spraw dialogu międzynarodowego Władysław Bartoszewski zauważył, że antysemityzm jest zjawiskiem bardzo złożonym. „Może funkcjonować także tam, gdzie w ogóle nie ma Żydów" - powiedział. Mówił także, że słowo Żyd bywa używane jako obraźliwe w stosunku do każdego, kto jest inny, należy do innej kultury, ma inne wyznanie czy kolor skóry.

Wiceminister edukacji Krzysztof Stanowski podkreślił, że zadaniem szkoły jest przygotowanie ucznia do życia w świecie współczesnym, nie można tego robić w oderwaniu od przeszłości. „Problem antysemityzmu był i jest ważnym problemem w historii całej Europy" - ocenił.

Materiały ODIHR to trzy zeszyty tematyczne, obejmujące kolejno różne aspekty antysemityzmu: część I - historię Żydów i antysemityzmu w Europie do 1945 r., część II - problemy współczesnego antysemityzmu, część III - antysemityzm jako jedna z form dyskryminacji. Uzupełnieniem materiałów jest obszerny przewodnik dla nauczyciela, zawierający dodatkowe informacje i wskazówki przydatne w omawianiu tej problematyki.

Całość dostępna jest w internecie na stronie:
Żydzi w Polsce

Zestaw wydany jest w kilku wersjach językowych. Poszczególne wersje różnią się między sobą. Przygotowywali je eksperci z siedmiu krajów: Chorwacji, Danii, Holandii, Litwy, Niemiec, Ukrainy i Polski. Polskimi partnerami w projekcie byli: Stowarzyszenie Centrum Polsko-Niemieckie w Krakowie oraz Międzynarodowe Centrum Edukacji o Auschwitz i Holokauście w Państwowym Muzeum Auschwitz-Birkenau w Oświęcimiu.

Jak wyjaśnił doradca do spraw programu dotyczącego antysemityzmu, tolerancji i przeciwdziałania dyskryminacji ODIHR Norbert Hinterleitner, zadaniem ekspertów było dostosowanie materiałów m.in. do doświadczeń historycznych danego kraju.

Materiały zostały opracowane w taki sposób, by mogli z nich korzystać nauczyciele różnych przedmiotów humanistycznych. Zeszyty tematyczne są bardzo bogato ilustrowane, zawierają niewiele tekstów, za to dużo różnorodnych ćwiczeń. Przy ich opracowywaniu położono nacisk na interdyscyplinarność - sąsiadują ze sobą informacje z zakresu historii, religii, sztuki i socjologii.

Z myślą o tym, by materiał był atrakcyjny dla młodych odbiorców, obok cytatów m.in. z Marka Edelmana, Juliana Tuwima, zamieszczono także wypowiedzi Bono, Nicole Kidman, tekst piosenki zespołu hip-hopowego Leniwiec oraz wypowiedzi młodych ludzi z różnych krajów.

Decyzją polskiego ministra edukacji materiały te zostały wpisane na listę środków dydaktycznych przeznaczonych do nauczania przedmiotu "historia i społeczeństwo" na poziomie szkół podstawowych oraz historii na poziomie gimnazjum.

W polskiej wersji materiałów - jak powiedział jeden z jej twórców, Piotr Trojański z Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie - nacisk położono na wielowiekowe współistnienie Polaków i Żydów, bogactwo kultury żydowskiej, wojenne relacje polsko-żydowskie, pamięć o holokauście oraz antysemityzm i inne formy uprzedzeń, na przykład wobec Romów.

Źródło: Nauka w Polsce
lg