Technika jest kluczową dziedziną dla gospodarczo-cywilizacyjnej kondycji społeczeństwa i bardzo mocno osadzoną w realiach. Tymczasem do 1989 roku technika musiała spełniać zadania narzucone wymogami peerelowskiej doktryny. Z braku wolnego rynku nie miała szans się naprawdę rozwijać. A to wolny rynek mówi, co jest opłacalne a co nie i przez to wymusza kierunki rozwoju  techniki, a także daje podstawę rozeznania o przydatności i sensowności innowacji. Tego w peerelowskiej rzeczywistości zabrakło. A technika często stawała się „antytechniką”

W okresie socjalizmu w jednej ze śląskich kopalń skonstruowano maszynę dorzucającą kamieni do urobku, gdyż ilość była znacznie ważniejsza od jakości. Stosowano także celowe zmniejszanie mocy produkcyjnych sprowadzanych z Zachodu nowoczesnych maszyn, których pełne wykorzystanie spowodowałoby podwyższenie planu produkcyjnego danego zakładu, zaś wykorzystanie ograniczone do rozsądnych rozmiarów umożliwiało otrzymywanie premii za przekraczanie norm produkcyjnych.

Takich surrealistycznych z pozoru faktów było w epoce peerelu znacznie więcej. Nie zostały odnotowane w urzędowych sprawozdaniach. Ich okoliczności są warte bliższego poznania. Na pewno jest wielu uczestników i świadków owych wydarzeń. Organizatorzy konkursu zwracają się z apelem o podzielenie się z historykami techniki wiedzą na temat tego mało znanego, a interesującego aspektu życia w Polsce Ludowej.

Organizatorzy oczekują na relacje o tego rodzaju praktykach i „wynalazkach” w formie:
– listu;
– nagrania audio;
– nagrania audio-video (osoby przekazującej relację lub danego urządzenia );
– rysunku;
– szkicu;
– fotografii;
– przedmiotów;
(właścicielom eksponatów – jeśli sobie tego zażyczą – zwrócone zostaną przesłane przedmioty po ich uprzednim zeskanowaniu lub sfotografowaniu).

Nadesłane relacje oceni jury, a najciekawsze z nich zostaną nagrodzone i opublikowane. Nagrody: I miejsce – 5 tys. zł, dwa II miejsca – po 3 tys. zł każde, trzy III miejsca – po 2 tys. zł każde, dodatkowo pięć wyróżnień – po 1 tys. zł każde.

Materiały należy nadsyłać do dnia 31 października na adres Muzeum Historii Polski, 01-209 Warszawa, ul. Hrubieszowska 6a, z dopiskiem „Antytechnika w PRL”. Osoby chcące zachować anonimowość winny podpisać relację hasłem i załączyć osobną zaklejoną kopertę, wewnątrz której podadzą dane kontaktowe.

Jury konkursu „Antytechnika w PRL”:
 
Robert Kostro – dyrektor Muzeum Historii Polski
Prof. Dr hab. Bolesław Orłowski – przewodniczący, Instytut Historii, Nauki i Techniki PAN, Polskie Towarzystwo Historii i Techniki
Redaktor Ewa Mańkiewicz-Cudny – prezes NOT, naczelny redaktor „Przeglądu Technicznego”
prof. dr hab. Zbigniew Olesiak (specjalista w zakresie mechaniki), prof. em. Uniwersytet Warszawski
prof. dr hab. Zbigniew Wójcik – geolog, Em. Prof. w PAN
prof. dr hab. Wojciech Radomski – prof. Politechniki Warszawskiej, specjalność inżynieria lądowa
dr Andrzej Paszkiewicz – matematyk, Politechnika Warszawska, Polskie Towarzystwo Historii Techniki
prof. dr hab. Edward Malak – historyk techniki, Politechnika Warszawska, Instytut Historii Nauki i Techniki PAN
red. Krzysztof Michalski – Polskie Radio
dr hab. Michał Kopczyński – historyk UW, Muzeum Historii Polski

Źródło: materiały prasowe
mw