Ukazanie przemian, jakie zaszły w Polsce w latach 1939–1989 pod wpływem dwóch totalitaryzmów oraz określenie ich charakteru w odniesieniu do uniwersalnych przemian cywilizacyjnych w tym czasie będzie celem konferencji naukowej zatytułowanej „Rzeczpospolita utracona. Polityczne, społeczne i kulturalne skutki faszyzmu i komunizmu na ziemiach polskich” organizowanej przez Oddziałowe Biuro Edukacji Publicznej Instytutu Pamięci Narodowej w Warszawie.

Konferencja  odbędzie się w Warszawie 11 grudnia 2009 w w auli Biblioteki Uniwersytetu Warszawskiego przy Krakowskim Przedmieściu 26/28 (Stary BUW). Zostanie podzielona na bloki tematyczne, w ramach których czterech badaczy, w krótkich, 20-minutowych referatach będzie przedstawiało swoje tezy na dany temat, a następnie uzupełniało je 15-minutowymi wypowiedziami polemicznymi. Na koniec każdego z paneli nastąpi 10-minutowe podsumowanie moderatora.

W części pierwszej na temat podobieństw, działań zbieżnych i różnic w likwidacji polskości przez dwa totalitaryzmy: nazizm i komunizm będą mówić profesorowie Eugeniusz Cezary Król oraz Andrzej Paczkowski. Natomiast profesorowie Andrzej Friszke oraz Tadeusz Wolsza omówią środowiska przechowujące tradycje II RP takie jak: rząd na uchodźctwie, emigracyjne środowiska niepodległościowe; podziemie niepodległościowe w Polsce, Kościół, „stara inteligencja”.

Część druga będzie się składała z trzech równoległych paneli tematycznych poświęconych odpowiednio aspektom politycznym, społecznym i kulturalnym.
Na zakończenie konferencji odbędzie się dyskusja otwarta pod hasłem „Świat się zmienia, czy świat jest zmieniany”, której motywem przewodnim będzie zagadnienie inżynierii społecznej nazizmu i komunizmu i obustronne zależności ideologii i postępu cywilizacyjnego Dyskusję poprowadzi profesor Jerzy Eisler.

IPN przewiduje publikację wystąpień w formie materiałów pokonferencyjnych w tomie, który ukaże się pod koniec 2010 roku. Patronat medialny nad konferencję objęły: TVP Warszawa, Radio Warszawa i „Rzeczpospolita”.

Informacje, szczegółowy program oraz zaproszenie na konferencję dostępne są na witrynie internetowej IPN.

pm