to język Żydów europejskich, utworzony między X a XII wiekiem na bazie dialektów średnio-wysoko-niemieckich, z dodatkiem elementów hebrajskich, romańskich i słowiańskich (w tym języka polskiego). Wyróżnia się dwie główne odmiany jidysz: zachodnią (głównie Niemcy i Francja) i wschodnią (wschodnia Europa).

(z niem. ‘rada żydowska’) forma zarządzania skupiskami żydowskimi w gettach, wprowadzona przez Niemców w 1939 roku. Zwierzchnictwo nad Judenratem, w skład którego wchodziło od 12 do 24 mężczyzn, sprawowały niemieckie władze administracyjne, których zarządzenia rada musiała wprowadzać w życie.