jeden z dwóch (obok Układu o nieagresji) układów określających zasady podziału stref wpływów w Europie Środkowo-Wschodniej pomiędzy Niemcami i ZSRR po ataku obu tych państw na Polskę, podpisany 28 września 1939 roku. Sankcjonował podział Polski i tworzył podstawę dla systemu sowiecko-niemieckich uzgodnień szczegółowych, zawartych w jednocześnie podpisanych oświadczeniach, tajnych protokołach oraz korespondencji wymienionej przez Joachima von Ribbentropa i Wiaczesława Mołotowa. Traktat skorygował m.in. przebieg granicy rosyjsko-niemieckiej (oddając ZSRR całą Litwę — w zamian za województwo lubelskie i wschodnią część województwa warszawskiego) oraz określił zasady wspólnego zwalczania polskiej konspiracji niepodległościowej.