nazwa zachodnich i północnych obszarów Polski używana (propagandowo) po II wojnie światowej w stosunku do byłego terytorium III Rzeszy uzyskanego przez Polskę na mocy decyzji konferencji poczdamskiej (uznanej ostatecznie przez Niemcy w 1991 roku), obejmowała Warmię, Mazury, Pomorze, ziemię lubuską i Śląsk (razem ok. 103 tys. km2); tereny te początkowo był rabunkowo eksploatowane przez władze sowieckie, później zagospodarowywane przez Ministerstwo Ziem Odzyskanych (1945–49); po wysiedleniu Niemców zamieszkała tu ludność z centrum Polski oraz repatrianci z ZSRR i Francji; później ze względów politycznych częściej używano nazwy Ziemie Zachodnie i Północne.