[niem. Die Schutzstaffeln ] Sztafety Ochronne NSDAP, zbrojna organizacja NSDAP utworzona w 1923, początkowo pełniła funkcję straży partii nazistowskiej, od stycznia 1929 jej dowódcą był Heinrich Himmler. W 1934 odegrała zasadniczą rolę w rozprawieniu się z opozycją wewnątrzpartyjną w trakcie tzw. nocy długich noży.
Oprócz zbudowanej na zasadach terytorialnych Powszechnej SS (Allgemeine SS) działały Oddziały Trupich Główek (SS Totenkopfverbände), grupujące funkcjonariuszy obozów koncentracyjnych i militarne Oddziały Dyspozycyjne (SS Verfügungstruppen); obie formacje stały się w 1940 roku częścią Sił Zbrojnych SS (Waffen SS), liczących w 1945 ponad 600 tys. ludzi (wraz z formacjami ochotników „aryjskich” z niektórych krajów okupowanych). Do końca wojny SS stało się najpotężniejszą organizacją w III Rzeszy, jej członkami byli najbardziej fanatyczni zwolennicy nazizmu.
Wraz z początkiem działań wojennych w Polsce i ZSRR składające się z esesmanów grupy operacyjne (Einsatzgruppen) rozpoczęły masowe akcje eksterminacyjne. SS otrzymało zadanie zniemczenia podbitych terytoriów, stąd jego kluczowa rola w aparacie okupacyjnym, organizowaniu terroru, eksterminacji innych ras i narodów, zwłaszcza Żydów, Romów i Słowian, przesiedleń ludności, eksploatacji niewolniczej siły roboczej, grabieży mienia. W 1945 Międzynarodowy Trybunał Wojskowy w Norymberdze uznał SS za organizację przestępczą.