Po raz pierwszy określenie to pojawiło się w artykule J. Goebbelsa w “Das Reich” (1945), by następnie zostać przejęte przez prasę i polityków brytyjskich. Weszło powszechnie do użytku po przemówieniu W. Churchilla na Uniwersytecie w Fulton (1946): „Od Szczecina nad Bałtykiem po Triest nad Adriatykiem kontynent został rozcięty żelazną kurtyną”. Wystąpienie to jest traktowane jako początek zimnej wojny.

lista postulatów ogłoszonych 17 sierpnia 1980 przez Międzyzakładowy Komitet Strajkowy, który później przekształcił się w Niezależny Samorządny Związek Zawodowy "Solidarność", sformułowana w nocy z 16 na 17 sierpnia 1980 roku po tym jak prawie doszło do zakończenia strajku w Stoczni, ponieważ 16 sierpnia dyrekcja Stoczni zgodziła się na kompromis w sprawach płacowych. Wtedy to tprzedstawiciele kilku zakładów Wybrzeża przybyli do Stoczni Gdańskiej z wyrazami poparcia i deklaracjami przystąpienia do strajku i stworzyli wspólnie Międzyzakładowy Komitet Strajkowy, ogłoszając strajk solidarnościowy. Listę otwierało żądanie utworzenia wolnych związków zawodowych. Pozostałe dotyczyły przestrzegania konstytucyjnych praw i wolności, zniesienia przywilejów partyjnych oraz poprawy warunków bytowych społeczeństwa.

Wybory parlamentarne w Polsce w 1989 roku (tzw. Wybory czerwcowe, Wybory do Sejmu Kontraktowego) - odbyły się 4 czerwca i 18 czerwca. Były to pierwsze częściowo wolne wybory w powojennej historii Polski. W ich wyniku Polska stała się pierwszym państwem bloku wschodniego, w którym wyłonieni w wyborach przedstawiciele opozycji demokratycznej uzyskali realny wpływ na sprawowanie władzy.

Poznański Czerwiec 1956 (Czerwiec ’56) – pierwszy strajk generalny w PRL, który wybuchł 28 czerwca (w tzw. czarny czwartek) w Zakładach Przemysłu Metalowego H. Cegielski Poznań (w latach 1949-1956 noszących nazwę Zakłady im. Józefa Stalina Poznań – w skrócie ZISPO) z powodu wycofania się władz państwowych z wcześniej przyjętych zobowiązań (zmiany systemu płac akordowych i organizacji pracy, zwrotu bezprawnie pobranego podatku od wynagrodzeń najlepszych robotników) i przerodził się w spontaniczny protest Wielkopolan przeciw totalitarnej władzy. Protestujący szli z transparentami z  napisem „Chleba i wolności”. Do rangi symbolu tych wydarzeń urosła postać harcerza Romka Strzałkowskiego, którego zastrzelili milicjanci, gdy ten podnosił narodową flagę.

fala strajków i protestów pod koniec czerwca 1976 roku w PRL, po ogłoszeniu 25 czerwca 1976 przez rząd Piotra Jaroszewicza wprowadzenia drastycznych podwyżek cen urzędowych na niektóre artykuły konsumpcyjne o nawet 100%. Największe strajki wybuchły w Radomiu, Ursusie oraz Płocku. Władza ukrywała przed resztą Polski ten fakt, zmniejszając jego wagę do zajść chuligańskich. Wkrótce jednak strajki przeniosły się na cały kraj, zastrajkowało około 80 tysięcy robotników, z czego 20 tysięcy w samym Radomiu i ponad 10 w Płocku. Stanęło 112 zakładów. Rząd odwołał podwyżkę, ale milicja i SB brutalnie spacyfikowały Radom i Ursus.

Grudzień 1970, wydarzenia grudniowe, rewolta grudniowa – bunt robotniczy w Polsce w dniach 14-22 grudnia 1970 roku (strajki, wiece, demonstracje) głównie w Gdyni, Gdańsku, Szczecinie i Elblągu, wynikające z pogarszającej się sytuacji społecznej, gospodarczej i politycznej kraju. Bezpośrednią przyczyną wydarzeń grudniowych stało się ogłoszenie 13 grudnia podwyżek cen detalicznych artykułów spożywczych.

Marzec ’68 to wydarzenie wielowątkowe, szereg różnorodnych procesów. W przeciągu kilku tygodni splotło się ze sobą kilka niezależnych, często zupełnie odmiennych zjawisk: protesty studentów o wolność kultury i przeciwko cenzurze oraz antyżydowskie represje polityków i szerszych mas społecznych.

Symulacja to metoda aktywnego nauczania i uczenia się, w której naśladuje się rzeczywistość w celu zdobycia doświadczeń zbliżonych do tych, jakie realizujemy w świecie realnym (Jarosław Pietrzak).

to technika badawcza we współczesnej praktyce historycznej, opierająca się na zbieraniu ustnych relacji świadków wydarzeń historycznych. Już pierwszy historyk — Herodot, opisując wojny perskie, powoływał się na przeprowadzone przez siebie wywiady.
Na upowszechnienie metod historii mówionej ogromny wpływ miało doświadczenie Holocaustu. Przeprowadzanie bezpośrednich wywiadów z ofiarami i świadkami hitlerowskiego terroru stało się jedną z metod podejmowanych prób historycznego, moralnego czy filozoficznego wytłumaczenia rzeczywistości Zagłady.

to zespół wyobrażeń o przeszłości i o wszystkich postaciach i wydarzeniach z przeszłości grupy. Wyobrażenia te są w najróżniejszy sposób upamiętniane - przez pomniki, symbole, uroczystości rocznicowe - a nawet filmy fabularne.

Polski październik, październik 1956, odwilż październikowa lub odwilż gomułkowska - to zmiana polityki wewnętrznej w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w drugiej połowie 1956 roku, połączona ze zmianą na czele władzy i liberalizacją systemu politycznego. Jej efektem było m.in. uwolnienie z więzień i internowań części więźniów politycznych i duchowieństwa, w tym kard. Stefana Wyszyńskiego.

Polska Rzeczpospolita Ludowa (PRL) - oficjalna nazwa państwa polskiego w latach 1952-1989. Uprzednio w latach 1945-1952 ten sam organizm państwowy funkcjonował jako podmiot prawa międzynarodowego pod nazwą Rzeczpospolita Polska. Zwana propagandowo Polską Ludową - był to kolokwialny eufemizm na okres monopartyjnych rządów PPR, a od 1948 PZPR w Polsce.

masowe rozpowszechnianie często zmanipulowanych lub nieprawdziwych informacji w celu przekonania odbiorców do propagowanej przez nadawcę ideologii. Komunikaty propagandowe mogą wykorzystywać powszechnie znane symbole, toposy, mity, posługiwać się różnymi formami literackimi i audiowizualnymi (wiersz, plakat, piosenka, film itp.) i oddziaływać na emocje odbiorców (na przykład zastraszać ich lub chwalić, budować dumę - w oparciu o np. sukcesy sportowe).

okres fali największych strajków na Wybrzeżu, który doprowadził do trwającego około 15 miesięcy okresu względnej wolności w komunistycznym państwie. Powstał wtedy ruch robotniczy, ruch społeczny, który przeistoczył się w 10 milionowy NSZZ Solidarność. Wpływ na ten proces miały też elekcja papieża Jana Pawła II, pierwszego z Polski, jego nauka, autorytet, wpływ i pielgrzymka do kraju. Okres wolności Polaków zakończony został stanem wojennym w latach 1981-1983. Sierpień 1980 był impulsem do przemian systemowych, które w ostateczności doprowadziły do upadku PRL i innych dyktatur z Bloku wschodniego, odzyskania suwerenności przez Polskę i powstania III Rzeczypospolitej.

symbol rewolucji, wielkiego ruchu społecznego, powstania narodowego, a zarazem nazwą związku zawodowego:
Niezależny Samorządny Związek Zawodowy „Solidarność”. NSZZ „Solidarność” powstał 17 września 1980, w wyniku zawarcia porozumień sierpniowych, kończących falę strajków w czasie sierpnia 1980, a zarejestrowany został 10 listopada 1980 przez Sąd Okręgowy w Warszawie. Utworzony został przez porozumienie licznych komitetów strajkowych, połączonych w Międzyzakładowym Komitecie Strajkowym (MKS), które z czasem przekształciły się w komisje założycielskie Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego „Solidarność”. NSZZ „Solidarność” został zarejestrowany 10 listopada 1980 roku. Ten ogólnopolski związek zawodowy powstał dla obrony praw pracowniczych, do 1989 był to również jeden z głównych ośrodków masowego ruchu oporu przeciw socjalistycznym rządom Polski Ludowej. W kulminacyjnym momencie szczycił się liczbą ponad 9,5 mln członków ze wszystkich warstw i grup społeczeństwa, co stanowiło 1/3 całego 38-milionowego narodu (nie licząc dzieci i starców). Początkowo duże wpływy polityczne organizacji w III Rzeczypospolitej (np. Akcja Wyborcza Solidarność w latach 1997-2001) uległy następnie znacznemu osłabieniu.