Instytucja: STEP 21 – Jugend fordert! gGmbH
Opiekun / Nadzór nad projektem: Prowadzenie projektu - Kirsten Pörschke, Opieka nad polską stroną projektu - Agata Frank
Autorzy projektu: STEP 21 – Jugend fordert! gGmbH
Grupa wiekowa: licealiści
Udostępnij na Facebooku
Agata Frank
STEP 21 – Jugend fordert! gGmbH
Stubbenhuk 3
20459 Hamburg
Telefon: 0049040 – 37 85 96 21
Faks: 0049040 – 37 85 96 13
16 grup młodzieżowych z Polski, Czech i Niemiec z inicjatywy STEP21 poszukiwało historycznej prawdy ukrytej za propagandowymi doniesieniami w prasie lokalnej z okresu narodowego socjalizmu i niemieckiej okupacji.
Zbrodnie narodowych socjalistów były w nazistowskiej prasie przemilczane lub fałszywie opisywane: od Bremerhaven po Przemyśl, pomiędzy Pforzheim a Ostravą rzeczywistość opisywana przez prasę była pełen białych plam. W ramach historyczno-dziennikarskiego projektu STEP21 – Inicjatywy na Rzecz Tolerancji i Odpowiedzialności przez 10 miesięcy uczniowie prowadzili poszukiwania w ich rodzinnych miejscowościach. Pracowali w archiwach i realizowali rozmowy z ostatnimi jeszcze żyjącymi świadkami wydarzeń. Wspierani przez specjalistów - dziennikarzy i historyków, wspólnie opracowali gazetę traktującą o politycznym bezprawiu i losach ofiar reżimu hitlerowskiego, która wypełnia luki z okresu narodowego socjalizmu.
21 stycznia 2008 roku 70 młodych redaktorów zaprezentowało ich gazetę STEP21 [Weiße Flecken] publicznie w Berlinie. Pierwszą czytelniczką nowej gazety była kanclerz Niemiec Angela Merkel.
STEP 21 [Weiße Flecken] to w równym stopniu projekt historyczny, jak i dziennikarski. Inicjatywa łączy pracę upamiętniającą i dziennikarską i różne kraje. Także w kontynuacji projektu tematy wolności prasy i praw człowieka, a także wymiany pomiędzy pokoleniami stoją w centrum zainteresowania.
Pierwsze wydanie Weiße Flecken
Pierwsze wydanie gazety STEP21 [Weiße Flecken] zostało uroczyście zaprezentowane 23 stycznia 2006, w obecności prezydenta Niemiec Horsta Köhlera, patrona step21. Wydrukowana w 30 tysiącach egzemplarzy gazeta została rozprowadzona w szkołach i organizacjach młodzieżowych na terenie Niemiec i Polski. Na stronie internetowej www.step21.de można zamówić ostatnie już pozostałe egzemplarze pierwszej edycji.
Reakcja na projekt była imponująca; mianem „jednego z najoryginalniejszych i najlepszych konceptów pracy z młodzieżą, zajmującą się okresem narodowego socjalizmu” określiła projekt jego patronka prof. dr Gesine Schwan. Umocniony sukcesem pierwszej edycji step21 zdecydował się kontynuować ten dziennikarsko-historyczny projekt.
Dokładne omówienie pierwszej edycji projektu znajduje się na naszej stronie: http://uczyc-sie-z-historii.pl/?site=pr20060627122506
Najnowsza edycja projektu
Projekt STEP21 [Weiße Flecken] skierowany był do uczniów pomiędzy 15-tym a 19-tym rokiem życia z Polski, Niemiec i Czech, którzy interesują się historią lokalną i poprzez aktywną pracę upamiętniającą chcą przyczynić się do pojednania i międzykulturowego porozumienia. Dobra znajomość języka niemieckiego była niezbędna do wzięcia udziału w projekcie.
Wiosną 2007 roku poprzez sieć wspólnych kontaktów nauczycieli, w prasie i internecie STEP21 nawoływał do wzięcia udziału w projekcie. Szukano grup uczniów z Polski, Niemiec i Czech, zainteresowanych dziennikarstwem i lokalną historią. Wpłynęło 40 zgłoszeń. Każdy zespół liczył nie więcej niż pięciu uczniów i zajmował się wybranym przez siebie tematem.
Zespoły biorące udział w projekcie otrzymały od STEP21 specjalny przewodnik, który miał ich wspierać w pracy. Zawierał on informacje dotyczące przebiegu projektu, a także praktyczne wskazówki dotyczące metodologii badań historycznych, rozmów ze świadkami historii, warsztatu dziennikarskiego, edycji zdjęć, organizacji czasu i pracy w zespole. Ponadto młodzież otrzymała informacje dotyczące omawianego okresu historii, a także szczegółową bibliografię i odsyłacze do przydatnych stron internetowych.
Grupy uczniów poszukiwały w swoich rodzinnych miejscowościach tematu lub wydarzenia z okresu II wojny światowej. Zajmowano się kwestią robot przymusowych, Zagłady i ruchu oporu. Pracę uczniów wspierali tutorzy (nauczyciele historii i niemieckiego, dziennikarze gazet lokalnych), a także przez trenerów i zespół STEP21.
W dniach 22–24 czerwca 2007 podczas spotkania inaugurującego kolejną odsłonę projektu uczestnicy po raz pierwszy poznali się i przedstawili pierwsze efekty swoich poszukiwań. Obszerna oferta warsztatów z doświadczonymi prowadzącymi (dziennikarzami i historykami) miała przekazać uczniom wiedzę o projekcie i metodach pracy (poszukiwania w archiwach, techniki realizacji wywiadu i pracy dziennikarskiej). Z każdą drużyną zostały omówione kolejne etapy realizacji projektu.
Latem młodzież udała się na poszukiwanie materiałów w archiwach, odwiedzano również miejsca pamięci, rozmawiano z ekspertami i przeprowadzano wywiady ze świadkami historii. Opisując określone wydarzenie uczniowie sprawdzali jak, i czy w ogóle, ówczesna propagandowa prasa o nim pisała. W tym celu analizowali wybrane egzemplarze lokalnych gazet historycznych.
Świadkowie historii przekazywali uczniom swoje doświadczenia okrucieństw nazistowskiego reżimu i okupacji. Opowiadali o postawach wobec totalitarnego państwa i o wojennej codzienności. Młodzież badała tło historyczne, aby skonfrontować fakty z subiektywnie przedstawionymi opowieściami świadków historii.
Zebrany materiał musiał zostać odpowiednio zredagowany. Zespoły przygotowały własne materiały: sprawozdania, reportaże, wywiady i komentarze. Na spotkaniu redakcyjnym, które odbyło się w dniach 5–8 października 2007 w Hamburgu, przedstawiciele zespołów omawiali artykuły i opracowywali je z pomocą profesjonalnych dziennikarzy i historyków. Po ostatecznych poprawkach, redakcji końcowej, tłumaczeniach i opracowaniu layoutu na początku stycznia 2008 r. gazeta poszła do druku. Przygotowano również polski i czeski dodatek, w którym przetłumaczono dużą część zebranych materiałów.
21 stycznia 2008 w Berlinie, tuż przed obchodami Dnia Pamięci o Ofiarach Holokaustu, odbyło się uroczyste podsumowanie projektu STEP21 [Weiße Flecken]. Gościem honorowym wydarzenia była kanclerz Niemiec Angela Merkel oraz ambasadorzy Polski i Czech. Podczas uroczystości młodzież zaprezentowała przygotowaną przez siebie gazetę. Młodzi ludzie wzięli również udział w dyskusji z kanclerz Merkel.
Zespoły biorące udział w drugiej edycji i ich tematy:
Bremerhaven: Prace przymusowe w stoczniach w Wesermünde/Bremerhaven
Drezno: Palenie książek w Dreźnie
Eisenach: Awaryjna matura w Gimnazjum Ernst-Abbe
Filderstadt: Polityka kościelna narodowych socjalistów/ Bunt księdza ewangelickiego Heintyelera w Filderstadt
Glückstadt: Żydowska rodzina Hallenstein z Krempe
Hamburg I: Młodzież w czasie narodowego socjalizmu – Hitlerjugend i „Swing-Kids”
Hamburg II: Prześladowania hamburskich Sinti i Romów
Olkusz: „Krwawa Środa” w Olkuszu
Ostrava: „Całkowity wkład”: Prace przymusowe po okupacji nazistowskiej
Pforzheim: Obóz koncentacyjny Wiesengrund w Vaihingen/Enz
Praga: Zamach na protektora Rzeszy Reinharda Heydricha i jego skutki
Przemyśl: Rzeka zamiast muru: podzielone miasto
Uherské Hradištĕ: Zemsta za walki partyzantów: tragedia Salaša
Ústí nad Labem: Niemiecko-czeski ruch oporu – los Herty Lindner
Warszawa: Szkoła pod okupacją niemiecką
Wrocław: Budowa lotniska w „Twierdzy Wrocław”
Promocja
Drugie wydanie gazety STEP21 [Weiße Flecken] rozprowadzane w Niemczech, Polsce i Czechach wśród szkół, organizacji pozarządowych i instytucji samorządowych. Z materiałów zamieszczonych w gazecie mogą korzystać nauczyciele podczas zajęć z historii. Ponieważ pierwsze wydanie sprawdziło się pod tym względem, w ramach drugiej odsłony projektu zdecydowano się na opracowanie dodatkowego podręcznika, który pomaga w wykorzystywaniu gazety podczas zajęć w szkole.
Trzecia edycja projektu jest planowana na rok 2008-2009. Nabór będzie przebiegał latem 2008.
Gazeta dostępna jest w formacie PDF pod adresem:
http://www.step21.de/WEISSE-FLECKEN.weisse_flecken.0.html
„Trzeba spojrzeć w lusterko wsteczne, aby móc zmienić pas ruchu”: redaktorzy pierwszego wydania gazety STEP21 (Weiße Flecken) uzmysłowili czytelnikom, dlaczego pamięć o historii musi zostać żywa. Zajmowanie się historią nie jest celem samymw sobie, lecz służy orientacji w teraźniejszości i lepszej przyszłości. Z tym założeniem projekt STEP21 ...
















RSS




